مدیرعامل مؤسسه آفرینشهای هنری آستان قدس رضوی، با تأکید بر اینکه، هنر زمانی به ماندگاری و اثرگذاری واقعی دست مییابد که با زندگی و دغدغههای مردم پیوند بخورد، گفت: هنر مردمی صرفاً هنری نیست که مخاطب فراوان داشته باشد، بلکه هنری است که بتواند در مسیر رشد فرهنگی، اخلاقی و اجتماعی جامعه نقشآفرینی کند و به تعالی انسان، یاری برساند.
هنر در طول تاریخ همواره یکی از مهمترین ابزارهای انتقال اندیشه، فرهنگ و هویت جوامع بوده است. از معماری باشکوه بناهای تاریخی گرفته تا شعر، ادبیات، موسیقی و هنرهای تجسمی، همهوهمه روایتگر جهانبینی، باورها و آرمانهای انسانها بودهاند؛ اما پرسش مهم این است که چه عاملی موجب ماندگاری یک اثر هنری میشود و چرا برخی آثار، قرنها در حافظه ملتها باقی میمانند؟
امیرمهدی حکیمی، مدیرعامل مؤسسه آفرینشهای هنری آستان قدس رضوی، در پاسخ به این پرسش بر یک اصل بنیادین تأکید میکند؛ پیوند هنر با مردم.
وی با بیان اینکه هنر از متن جامعه متولد میشود و در ارتباط با مردم معنا پیدا میکند، اظهار کرد: یکی از مهمترین اهداف هنرمند از خلق اثر هنری، برقراری ارتباط با مخاطب است.
اثر هنری زمانی ارزش و جایگاه واقعی خود را پیدا میکند که بتواند با جامعه ارتباط برقرار کند و بر نگرش، رفتار و سبک زندگی مخاطبان خود تأثیر بگذارد.
حکیمی افزود: هنرمند تنها تولیدکننده یک اثر نیست، بلکه حامل اندیشه، تجربه و نوع نگاه خود به جهان است.
هر اثر هنری در واقع بازتابی از فهم و درک هنرمند از زندگی محسوب میشود و از همین رو هنر میتواند در اصلاح روابط اجتماعی، ارتقای فرهنگ عمومی و حرکت جامعه به سمت تعالی نقش مؤثری ایفا کند.
وی با اشاره به نقش تاریخی هنرمندان در شکلگیری تمدنها تصریح کرد: اگر به تاریخ فرهنگ و تمدن بشری نگاه کنیم، میبینیم شاعران، نویسندگان، معماران، نقاشان و دیگر هنرمندان همواره از مهمترین جریانسازان فرهنگی جوامع بودهاند.
بسیاری از تحولات فرهنگی و اجتماعی از مسیر هنر شکلگرفته و هنر توانسته است مفاهیم عمیق انسانی را به زبان قابلفهم برای عموم مردم تبدیل کند.
مدیرعامل مؤسسه آفرینشهای هنری آستان قدس رضوی با تأکید بر اینکه محبوبیت و اثرگذاری دو مؤلفه جداییناپذیر هنر هستند، خاطرنشان کرد: طبیعی است هنری که در مسیر اصلاح و پیشرفت جامعه حرکت کند، مخاطب خود را نیز پیدا خواهد کرد. البته در این مسیر هنرمند باید به اصول و معیارهای هنری متعهد بماند.
اگر این تعهد از میان برود، اثر خلقشده هرچند ممکن است موردتوجه قرار گیرد، اما نمیتوان آن را در زمره هنر متعالی قرارداد.
وی هنر متعالی را هنری دانست که هم از منظر ارزشهای هنری در جایگاه والایی قرار داشته باشد و هم بتواند با مخاطب ارتباط برقرار کند و گفت: هنر زمانی به نقطه کمال نزدیک میشود که میان کیفیت هنری و اقبال عمومی توازن برقرار شود.
هنر فاخر نباید از مردم فاصله بگیرد و در مقابل، مخاطب نیز باید فرصت و امکان رشد و درک هنری را پیدا کند.
حکیمی با بیان اینکه مردمیبودن هنر مفهومی فراتر از تعداد مخاطبان است، اظهار کرد: گاهی تصور میشود هر اثری که مخاطب بیشتری داشته باشد، الزاماً مردمیتر است؛ درحالیکه این تنها یکی از شاخصهای مردمیبودن هنر محسوب میشود.
هنر مردمی پیش از هر چیز باید به مسائل و نیازهای واقعی جامعه توجه داشته باشد و در مسیر ارتقای اخلاق، فرهنگ و سبک زندگی مردم حرکت کند.
وی ادامه داد: پرداختن به دغدغههای اجتماعی، ترویج ارزشهای انسانی، تقویت همبستگی اجتماعی و توجه به مسائل فرهنگی جامعه از جمله مهمترین نشانههای مردمیبودن هنر است.
هر اندازه یک اثر هنری بتواند در این زمینهها اثرگذارتر باشد، به همان میزان نیز جایگاه عمیقتری در میان مردم پیدا خواهد کرد.
مدیرعامل مؤسسه آفرینشهای هنری آستان قدس رضوی با اشاره به مسئولیت هنرمندان در قبال جامعه گفت: هنر نمیتواند نسبت به سرنوشت انسان و جامعه بیتفاوت باشد. هنرمند نیز بهعنوان عضوی از جامعه، مسئولیت دارد از ظرفیت هنر برای ارتقای آگاهی عمومی، تقویت امید اجتماعی و ترویج فضائل انسانی استفاده کند.
وی افزود: هنر اصیل، هنری است که ضمن حفظ هویت و اصالت خود، بتواند به زبان مردم سخن بگوید و به مسائل واقعی زندگی آنان توجه داشته باشد.
چنین هنری نهتنها در زمان خود اثرگذار خواهد بود، بلکه میتواند به میراثی ماندگار برای نسلهای آینده تبدیل شود.
حکیمی در پایان تأکید کرد: تجربه تاریخ نشان داده است آثاری که توانستهاند با مردم ارتباطی عمیق و صادقانه برقرار کنند، بیش از سایر آثار در حافظه فرهنگی ملتها باقیماندهاند، از این رو میتوان گفت، راز ماندگاری هنر، مردمیشدن آن و حضور مؤثرش در متن زندگی جامعه است.
نظر شما